شرايط جغرافيايي هميشه تمام حوزه هاي زنگي انسان را تحت تاثير قرار مي دهد و با نگاهي گذرا بر زندگي مردم و منطقه كه در آن زندگي مي كنن متوجه اين تاثير خواهيم شد و زبان،لهجه و گويش هم از اين امر مستثني نيست به طور مستقيم تحت تاثير شرايط قرار ميگيرد طوري  كه هر منطقه با توجه به شرايط آب و هوايي و جغرافيايي كه دارد نوع خاصي از گويش را مي طلبد به عنوان نمونه نوع زبان و گويشي كه در مناطق كويري و كوهستاني ايران رايج است شاهدي  بر صحت اين ادعا است.اگر به گويش و لهجه مردم يزد و كرمان توجه كنيم متوجه خواهيم شد كه حركت كسره بيشترين كاربرد را دارد و اين حركت در زبان فارسي به عنوان حركتي نرم و آرام شناخته شده است و در مناطق كوهستاني شرايط دقيقا بر عكس بوده و جاري بودن خشانت كوهستان در ميان سخنان به وضوح قابل لمس است  و همانطور كه كوهسرخ به واسطه رشته از كوهها از شهرستان كاشمر مجزا ميشود گويش مردم اين منطقه هم تفاوت فاحشي با گويش شهرستان كاشمر دارد و كاربرد حركت"ضمه " كه ويژگي هاي نزديك به حركت "كسره" را دارد در شهرستان كاشمر رايج است.كه تقريبا در كل منطقه كاشمر،بردسكن و خليل آباد تنها كوهسرخ است از لحاظ داشتن ويژگي ها و قابليت هاي خاص در بيشتر حوزه ها به ويژه بحث گويش مي درخشد.و از طرفي  كوهسرخ نيز داراي  شرايط  كوهستاني و سرد با آب و هوايي بسيار خشن مي باشد كه باعث شده بيشتر مردم اين منطقه در ميان كلمات خود از فتحه استفاده كنند به عنوان مثال :
"قلعه و خنه" وبسياري واژه هاي ديگر با حركت فتحه تلفظ مي شوند و در حالت عادي هم كه مردم اين منطقه با هم صحبت مي كنند با كمي دقت متوجه اين خشونت و زمختي در كلام آنها خواهيم شد.تن صدا در اين منطقه تقريبا سنگين و خشن است طوري كه اگر شخصي براي اولين بار به  گفتگوي ميان افراد اين منطقه گوش فرا دهد در نظر اول گمان مي كند كه طرفين با هم  بگو مگو مي كنند  در صورتي كه اين گونه نيست و يكي ديگر از خصوصيات گويش در  اين منطقه اين است كه معمولا  خيلي تند و سريع از دهان بيرون مي آيد به گونه اي كه بسياري از شنونده هاي نا آشنا  اين امر را تاييد مي كنند.و با اين كه منطقه كوهسرخ يك مركز بخش و بيست و هشت پارچه آبادي دارد هيچ دو روستايي را نمي توان پيدا كرد كه از لحاظ گويش شبيه به هم باشند بلكه تفاوت هاي بسيار غريب طرز گفتار و واژ ه ها وجود دارد كه نشان از استعداد بالقوه منطقه در دارا بودن اين نوع از گويش است.

 

 

نظر بدهيد

تهيه كننده و فرستنده : ط . پور يحيي

گروه فرهنگي پژوهشي روستاي ايور

Eivar Village Cultural & Research Group